O implikaturach konwersacyjnych pytań

  • Tomasz Puczyłowski Instytut Filozofii, Uniwersytet Warszawski
  • Daniel Ziembicki Wydział Neofilologii, Uniwersytet Warszawski
Słowa kluczowe: implicatures, pragmatics, questions, semantics

Abstrakt

This article explores the connection between questions and conversational implicatures. We put forward a theoretical argument to the effect that questions can contain such implicatures. We also present extensive empirical material that confirms this hypothesis. The article focuses on a class of utterances used simultaneously to express an epistemic stance toward a state of affairs stated in a subordinate clause and to receive a response from an interlocutor, like in the following example: Don’t you think Peter should be going home now?

Bibliografia

Narodowy Korpus Języka Polskiego (http://sjp.pwn.pl/korpus).
Asher N., Lascarides A. (1998), Questions in Dialogue, "Linguistics and Philosophy" 21(3), 237-309. https://doi.org/10.1023/A:1005364332007
Asher N., Lascarides A. (2001), Indirect Speech Acts, "Synthese" 128(1-2), 183-228. https://doi.org/10.1023/A:1010340508140
Bach K., Harnish M. (1979), Linguistic Communication and Speech Acts, Cambridge, MA: MIT Press.
Bach K. (1999), The Myth of Conventional Implicature, "Linguistics and Philosophy" 22(4), 327-366. https://doi.org/10.1023/A:1005466020243
Braun D. (2011), Implicating Questions, "Mind and Language" 26(5), 574-595. https://doi.org/10.1111/j.1468-0017.2011.01431.x
Brożek A. (2007), Pytania i odpowiedzi. Tło filozoficzne, teoria i zastosowania praktyczne, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Semper.
Brożek A. (2008), Pytania i odpowiedzi. Analiza krytyczna koncepcji Kazimierza Ajdukiewicza, "Zagadnienia Filozoficzne w Nauce" 42, 137-168.
Danielewiczowa M. (1991), O pytaniach retorycznych polemicznie, "Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego", z. XLIII-XLV, 175-185.
Danielewiczowa M. (2002), Wiedza i niewiedza. Studium polskich czasowników epistemicznych, Warszawa: Katedra Lingwistyki Formalnej UW.
Gazdar G. (1979), Pragmatics. Implicature, Presupposition and Logical Form, New York: Academic Press.
Gordon D., Lakoff G. (1975), Conversational Postulates [w:] Syntax and Semantics, P. Cole, J. L. Morgan (eds.), vol. 3, New York: Academic Press, 83-106.
Grice P. (1989a), Further Notes [w:] Studies in the Ways of Words, Cambridge, MA: Harvard University Press, 41-57.
Grice P. (1989b), Logic and Conversation [w:] Studies in the Ways of Words, Cambridge, MA: Harvard University Press, 22-40.
Grice P. (1989c), Utterer's Meaning and Intentions [w:] Studies in the Ways of Words, Cambridge, MA: Harvard University Press, 86-116.
Grudzińska J. (2007), Semantyka nazw jednostkowych, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Semper.
Hołówka T. (2006), Kultura logiczna w przykładach, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Kański Z. (1991), Znaczenie jako kontekst w pragmatyce Gazdara [w:] Prace z pragmatyki, semantyki i metodologii semiotyki, J. Pelc (red.), Warszawa: Ossolineum, 179-196.
Levinson S. C. (2010), Pragmatyka, tłum. T. Ciecierski, K. Stachowicz, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Martinich A. P. (2001), Speech Acts [w:] The Philosophy of Language Oxford, A. P. Martinich (ed.), Oxford: Oxford University Press, 123-129.
Perrault C. R., Allen J. (1980), A Plan-Based Analysis of Indirect Speech Acts, "American Journal of Computational Linguistics" 6(3-4), 167-182.
Puczyłowski T. A. (2010), O pytaniach bałamutnych. Uwagi o kłamstwie, pytaniach i implikaturze konwersacyjnej [w]: Deskrypcje i prawda, J. Pelc (red.), Warszawa: Polskie Towarzystwo Semiotyczne, 257-273.
Puczyłowski T. A. (2014), Argument z implikatury konwersacyjnej w polemikach filozoficznych, Warszawa: Wydział Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego.
Puczyłowski T. A. (2016), Pytania a implikatura konwersacyjna, "Edukacja Filozoficzna", numer specjalny, 255-278.
Searle J. (1975), Indirect Speech Acts [w:] Syntax and Semantics, P. Cole, J. L. Morgan (eds.), vol. 3, New York: Academic Press, 59-82.
Świdziński M. (1973), Analiza semiotyczna wypowiedzi pytajnych, "Studia Semiotyczne" 4, 221-249.
Tokarz M. (1993), Elementy pragmatyki logicznej, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Ziembicki D. (2017), Pytania rozstrzygnięcia z udziałem czasowników epistemicznych. Co wynika z ich użycia?, "Poradnik Językowy" 9, 76-91.
Opublikowane
2018-03-25
© University of Warsaw. All rights reserved.
Jak cytować
Puczyłowski, T., & Ziembicki, D. (2018). O implikaturach konwersacyjnych pytań. Filozofia Nauki, 26(1), 23-48. https://doi.org/10.14394/filnau.2018.0002